روح و تفکری که بر روند توسعه تورکیه نوین از سوی آتاتورک حاکم بود


آتاتورک در خطابه خود بمناسبت دهمین سالگرد تاسیس جمهوریت نیز به هنرهای زیبا اشاره کرده بود. وی در این خطابه با برشماری ملت تورک بعنوان جامعه انسانی با ویژگی های عالی به وجود علاقه به هنرهای زیبا در ماهیت تاریخی ملت تورک و تعالی بر همین اساس اشاره کرده بود.

روح و تفکری که بر روند توسعه تورکیه نوین از سوی آتاتورک حاکم بود همچون تفکر هنری، دارای تاثیرات جهانی بود. از سوی دیگر هنرهای زیبا را بعنوان بخشی از انقلاب آموزش، علم و فرهنگ تلقی نمود و همواره این موضوع را تکرار کرد. تغییرات اساسی رخ داده در حیات هنری، در بنیه حادثه گسترده ای که به انقلاب آتاتورک تعبیر می شود جای گرفت. به همین دلیل اقداماتش در زمینه های ادبیات، نقاشی، مجسمه سازی و موزیک را بایستی در چهارچوب انقلاب فرهنگی ارزیابی کرد. آتاتورک در یکی از سخنرانیهایش در خصوص این ضرورت می گوید: موفقیت در زمینه هنرهای زیبا قطعی ترین دلیل موفقیت و پیروزی تمام انقلابات است. ملتهایی که در این امر موفق نشدند قابل تاسف هستند. این ملتها برغم تمامی موفقیتها همیشه از شناخته شدن با صفات عالی انسانی در زمینه تمدن محروم خواهند ماند.

آتاتورک در خطابه خود بمناسبت دهمین سالگرد تاسیس جمهوریت نیز به هنرهای زیبا اشاره کرده بود. وی در این خطابه با برشماری ملت تورک بعنوان جامعه انسانی با ویژگی های عالی به وجود علاقه به هنرهای زیبا در ماهیت تاریخی ملت تورک و تعالی بر همین اساس اشاره کرده بود.

اولین گالری رسمی تورکیه در بیستم سپتامبر ۱۹۳۷ بدست آتاتورک افتتاح شد. در این مراسم آتاتورک خطاب به هنرمندان گفت: «دست ترک در کار است. چشمانش همه چیز را زیبا می بیند. اگر احساساتش به هیجان آید، می تواند آثار و شخصیتهای بزرگی نه تنها برای ملت خود بلکه به فرهنگ جهان ارائه دهد.»

اهمیتی که آتاتورک به جایگاه هنرهای زیبا در فرهنگ تورک و تمدن جهانی قائل بود به وضوح قابل مشاهده است. دلایل بسیار اندکی وجود دارد که نشان دهد، آتاتورک بعنوان مدل برای نقاشی از خود در مقابل نقاشان قرار بگیرد.

روزی نقاش معروف ابراهیم چاللی خطاب به آتاتورک می پرسد: پاشا! اجازه می دهید چهره مصطفی کمالی که در دل ملت تورک جا کرده است را نقاشی کنم؟

آتاتورک جواب می دهد: «مادام قصد کشیدن آتاتورک جای گرفته در قلبها را دارید نیازی به مدل شدن من نیست!»

با اینکه ابراهیم چاللی یک پرتره از آتاترک کشیده است ولی بصورت قطعی معلوم نیست که آیا آتاترک در مقابل این نقاش بعنوان مدل ایستاده است یا خیر.

آتاتورک به دو تن از نقاشان نزدیک بوده و آنان را بر سر سفره خود نشانده است. یکی ابراهیم چاللی که به وی هنرمند بزرگ لقب داده بود و دیگری نیز خانم مهری مشفق که پرتره مورد علاقه وی را کشیده بود.

آتاتورک پرتره کشیده شده توسط مهری مشفق را بسیار پسندیده بود. در این نقاشی آتاتورک که بدنبال قوای دشمن با گرد و غبار نشسته بر چکمه هایش بلافاصله وارد ازمیر شده بود به شکل سرپا، شنل بر دوش در حالیکه با نور تابیده از سمت چپ چشمانش می درخشد به تصویر کشیده شده است.

تابلو یک پرتره تمام قد بود. در خصوص مدل شدن آتاتورک برای رسم این نقاشی نیز اطلاعی در دست نیست.

حکومت آن دوره به یک نقاش خارجی سفارش کشیدن نقاشی از چهره آتاتورک را می دهد. غازی مصطفی کمال مدتی مدل این نقاش می شود. برخی از کسانیکه نقاشی را می بینند اظهار می دارند که نقاشی کاملا به وی شباهت ندارد. آتاتورک در مقابل می گوید: «ممکن است اینگونه باشد. این نقاشی در اصل در حین کار به من شباهت داشت ولی استاد نتوانست تشخیص دهد که در کجا کار را به پایان برساند. هنرمندان نیز مانند فرماندهان بایستی جایی که توقف لازم است را تشخیص دهند. در غیر این صورت سطح موفقیتشان افت خواهد کرد.»

تحمل یک نکته برای آتاتورک غیر ممکن بود. ایشان تحمل برداشت و رسم نادرست از قهرمانیها در نقاشی را نداشت. مثلا یک نقاشی خشم آتاتورک را بر انگیخت. در این تابلو سرباز ترک سرنیزه را بر سینه سرباز یونانی افتاده بر زمین فرو می کرد. این تابلو بواسطه یک آشنا به کاخ چانکایا فرستاده شده بود. آتاتورک به محض دیدن این تابلو عصبانی شده و گفت: «این تابلو را بردارید. منظره زشتی است. تعجب می کنم از ذکاوت فرستنده…»

پس از تاسیس جمهوریت نقاشان تورک با صمیمیت تمام نسبت به فلسفه جدید دولت مطابقت نشان دادند و آثار خود را نیز در همین راستا خلق نمودند. تلاش برای جایگزین کردن شعور ملی و تاسیس سازمانهای فرهنگی و اجتماعی ضروری از لحاظ یک دولت بنوعی چراغ راه هنرمندان تورک شد.

در آثار خلق شده در مورد آتاتورک و جنگ رهایی بخش ملی طی سالهای دهه ۳۰، طرح موضوع با استفاده از تصاویر سمبلیک بیشتر مطرح می شد. شور و شعف موجود در این نقاشیها، شادی ناشی از جمع شدن در اطراف آتاترک بزرگ بود. اکثر قریب به اتفاق این نقاشان این شادی را از منظر خود بعنوان موضوع اصلی یک اثر کار کردند. تقریبا کلیه هنرمندان در نمایشگاه دهمین سالگرد انقلاب که از سوی خانه مردم در آنکارا ترتیب یافت شرکت جستند. در این نمایشگاه که آتاترک با شور و علاقه از آن بازدید کرد بیشتر موضوعاتی با مضمون انقلاب و پرتره هایی از آتاتورک کار شده بود.

در سال ۱۹۲٤ هنرمندانی به اروپا فرستاده شدند. هنرمندانی که از اروپا بازگشتند اتحادیه نقاشان و مجسمه سازان مستقل که ادامه جمعیت نقاشی نو بود را تاسیس کردند و برای پایه ریزی نقاشی مدرن تلاش کردند. در سال ۱۹۳۳ «گروه د» تشکیل یافت. در همان سال برای نقاشان سفرهای داخلی ترتیب یافت. در دهه ۳۰ همچنین «مدیر کلی آ.ر» که هدف آن اجرای کلیه فعالیتهای هنری بر طبق موازین ملی و رسوم کشور و تربیت و پرورش ملت در همین راستا بود تاسیس یافت. بعلاوه مجله «آ.ر» که از لحاظ فرهنگی حائز اهمیت بود انتشار یافت. در اکثر شهرها و در راس انکارا و استانبول نمایشگاههایی ترتیب یافت. همه این موارد دلایلی از تدابیر پیشگیرنده بود که بشکلی آگاهانه در دوره آتاتورک در زمینه هنر و نقاشی اتخاذ شده بود.ت ر ت

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: