نگاهی به ترجمۀ تازۀ فارسی «دیوان لغات التورك»


«دیوان لغات التورك» یكی از آثار بیبدیل و گرانسنگ زبان توركی در تاریخ ادبیات توركی (و تورکی اوزبیكی) است. این اثر را شیخ محمود بن حسین كاشغری دانشمند زبانشناس بزرگ در سال (466 ه. ق.) تألیف نموده و آن را به خلیفه ی عباسی ابوالقاسم عبدالله بن محمد المقتدر بامرالله اهدا كرده است. این اثر درواقع یك فرهنگ بزرگ تشریحی توركی به زبان عربی بوده كه در آن نزدیک به نُه هزار تكواژ به زبان عربی معنا و توضیح شده است.

«دیوان لغات التورك» قبلاً توسط دكتور محمد دبیر سیاقی بگونه ی ناقص (فقط شامل اسماء، صفتها، ضمیرها و پسوندها) و بدون آوانویسی به زبان فارسی گزارش یافته و در تهران به سال 1357 به چاپ رسیده بود.

دانشمند ایرانی دكتورحسین محمدزاده صدیق ترجمۀ تازه كامل و منقح «دیوان لغات التورك» را به زبان فارسی روان فراز آورده، آن را به سال 1384 در شهر تبریز به نشر رسانیده است. كتاب به قطع وزیری، صحافت زیبا در (628) صفحه از سوی بنگاه «نشر اختر» در تیراژ (2500) جلد چاپ شده است.

كتاب دربرگیر فهرست موضوعات (ص5-12)، پیشگفتار مترجم (14-67)، كتابنامه (68-72)، پیشگفتار مؤلف (74-95)، متن ترجمه شده كتاب (97-623) و پیشگفتار مختصر مترجم به زبان توركی و خط لاتین (دو صفحه) است.

پیشگفتارِ جامع مترجم دربرگیر معلومات سودمند و گسترده یی در مورد «دیوان لغات التورك»، مؤلف آن، نشرها، ترجمه ها به زبانهای دیگر و معرفی شماری از مهمترین پژوهشهای علمی دانشمندان كشورهای مختلف در مورد این اثر می باشد.

متن عربی «دیوان لغات التورك» را بار نخست در توركیه مرحوم احمد رفعت بن عبدالكریم معروف به «معلم رفعت» در سالهای 1335-1333 ه. ق. در سه جلد در «دارالخلافه العلّیه اسلامبول- مطبعه ی عامره» به چاپ رسانیده بود.

در پیشگفتار مترجم در مورد ترجمه های این اثر ارزشمند به زبانهای مختلف معلومات داده شده كه یادكرد فشرده ی آنها در اینجا خالی از فایده نخواهد بود:

1. برگردان آلمانی: در سال 1925، «كارل بروكلمان» (Carl Brockelman) به تعداد (7993) تكواژ از كتاب را شرح كرد و در یك جلد در 252 صفحه به سیستم الفبایی و با ذكر ویژه گیهای املایی بسیاری از لغات انتشار داد. همین اثر در سال 1964 در مجارستان به صورت افست تكثیر گردید.

2. برگردان معلم رفعت به توركی استانبولی: مرحوم كلیسلی معلم رفعت علاوه بر نشر دقیق متن عربی كتاب در سه جلد، به ترجمه كامل آن به توركی استانبولی نیز پرداخته است. بسیم آتالای می گوید كه دو ترجمه­ متفاوت از معلم رفعت در دست داشته است. ترجمه نخست در پنج دفتر و برگردان دوم عبارت از مجموعه ی فیش های محفوظ در «انجمن زبان تورك» را دیده است.

3. برگردان عاطف قونیه ای به توركی استانبولی: بسیم آتالای در آماده سازی ترجمۀ توركی خود این ترجمه را نیز در دست داشته است. او شماری از نقایص این ترجمه را از گونۀ روان نبودن ترجمه، اهمال در معادل یابی، ساقط شدن برخی كلمات، عدم دقت در آوانویسی و نیاوردن امثله را ذكر می كند.

4. برگردان بسیم آتالای به توركی استانبولی: او با در دست داشتن دو ترجمۀ سابق، نشر دقیق و كامل ترجمۀ «دیوان لغات التورك» را به توركی استانبولی روان در سه مجلد فراهم ساخت كه در سالهای 1941-1939 انجام یافت و چاپ مجدد آن بارها به طریق افست تكرار شده است. او بعداً فهرست لغات اثر را كه شامل (7883) تكواژ بود، نخست در 886 صفحه و بعداً به گونۀ تلخیص شده در 168 صفحه به صورت فرهنگ لغات انتشار داد.

5. برگردان به توركی اوزبیكی: در سالهای 1963-1960 در شهر تاشكند از سوی «صالح مطلبوف» با استفاده از ترجمه ی آتالای (و مراجعه ی مستقیم به متن عربی چاپ معلم رفعت- یارقین) ترجمه­ توركی اوزبیكی اثر در سه جلد انتشار یافت كه حاوی 9222 تكواژ است. همچنان وی با همكاری غنی عبدالرحمانوف فهرست لغات این سه جلد را هم در سال 1967 از سوی اكادمی علوم جمهوری اوزبیكستان به چاپ رسانید كه دربرگیر گفتاری در دستور زبان، «توركی خاقانی» نیز بود. (گفتنی است كه این فهرست تنها ردیف تكواژها به الفبای قبول شده نبوده، بل در برابر هر تكواژ یك یا دو معنی معادل اوزبیكی، سپس ترجمۀ روسی، بعداً به ترتیب جلد، صفحه و سطر سه جلد ترجمۀ اوزبیكی و به تعقیب آن از سه جلد متن عربی چاپ معلم رفعت داده شده است. افزود برآن، هویت دستوری، اشكال فعلها، اسمای خاص و ویژه گیهای گویشی، جغرافی، تاریخی و وابستگی قبیله یی و گروهی مانند حیوانات، گیاهان، نجوم، … واژه ها نیز نشان داده شده است. همچنان فهرست موضوعی تمام امثال و حكم دیوان علیحده ترتیب شده است. بدین ترتیب، این اثر را می توان یك «ایندیكس- فرهنگ» انگاشت- یارقین)

6 . برگردان به توركی اویغوری: ترجمه به توركی اویغوری با استفاده از ترجمه آتالای در سالهای 1984-1981 در شهر اورومچی در سه مجلد تحقق یافت. مدخلها و مواردی كه در نشر بسیم آتالای مورد مناقشه بود، در این نشر تقریباً رفع شده است و تلفظ دقیقتر تكواژها مورد دقت قرار گرفته است.

7. برگردان به انگلیسی: ترجمه انگلیسی دیوان را در سالهای 1985-1982 دو تن از اساتیذ دانشگاه هاروارد، روبرت دنكوف (Robert Dankof) و جیمز مك كلی (Jams Me Kelly) در سه مجلد چاپ كردند.

جیمز مك كلی علاوه بر همكاری با دنكوف در ترجمه انگلیسی دیوان، دو مقاله با ارزش در موضوع «املای صحیح كلمات دیوان» نوشت كه راهگشای بسیاری از محققان گردید و ما در برگردان فارسی از آن بهره بردیم.

8 . برگردان به توركی قازاقی: ترجمه به توركی قازاقی در سالهای 1998-1997 در شهر آلماآتا از سوی «اصغر كرماشولی اگابایوف» در سه جلد چاپ شده است. این ترجمه ظاهراً از برگردان بسیم آتالای انجام پذیرفته است.

9. انتحال و تنظیم اسم گونه ها در فارسی: در سال 1357، در تهران كار برگردان كارل بروكلمان و دهری دیلچین یعنی تهیه فهرست الفبایی لغات دیوان از سوی «محمد دبیر سیاقی» به صورت ناقص و مغلوط تكرار شد. بدین ترتیب كه وی فقط اسماء، صفات، ضمایر و پی افزوده های كتاب را كه قابل گنجایش در دویست صفحه بود، در بیش از یكهزار و یكصد صفحه با املای مهجور و ناآشنا و بدون آوانویسی و ذكر هویت دستوری لغات ردیف كرده و معانی عجیب و غریبی نظیر اقعس (ص 872)، منظام (666)، مصمت (487)، فلنسوه (328)، قرطم (630)، سعفه (425)، حیازت (781)، محضات (893)، مملقه (592)، دوژه (298)، ظلف (649)، منهوم (427)، تعریس (474)، خربق (864) … و صدها معادل سخت تر از خود لغات و نامفهوم برای خواننده ایرانی انتشار داد.

عدم آشنایی عالمانه این مترجم با دو زبان توركی و عربی، سبب شده كه ترجمه ها نیز بسیار مغشوش و مضحك باشد و مانند:

روایت نادرست دبیر سیاقی:

قا- ظرف و وعا است اما استعمالش در آوند مایعات است و گفته می شود از آن قاقجا یعنی آوند و ظرف و وعا وعا بر طریق اتباع (!) (ص733).

بزرگی از مردم فارس (!) (ص339).

از شكستگیها و گشادگیهای كوه گذشتم (!) (ص457).

كج دست و كج پا (!).

كنایه آرند از كودك و نوزاد مادینه (!) (ص510).

چاهك پشت هسته ی خرما و نفیر (!) (ص500)…

برگردان درست فارسی:

– قا qa: ظرف. ظرفی كه در آن مایعات را می ریزند. قاقجا qaqca هم می گویند.

بَسُو: تخماق آهنی.

از دره به تپه گذشتم.

لنگ و چُلاق.

به كنایه دختران را چنین خوانند.

– تغار و زورق…

در تهیه ی ترجمۀ خود، نظریه های مضحك داده است و دست به تحریفات كودكانه یی زده است. گونه هایی از این ترجمه را می آوریم:

· «لتین الجانب» را به جای «خوشخو»، سست كمان ترجمه كرده است! (ص709).

· كلمه ی اِبِل به معنی شتر را «ایل» خوانده است! (1081).

· در ترجمه «یرِك اِشلا» در معنای «زنان ویاردار» نوشته است: رو راه یكی شده از زمان (!) (ص1012).

· تات (= عجم) را «فارسی» معنی كرده و سپس صفت (فارسی زبان ایرانی تبار) را بر آن افزوده است. گویا در روزگار كاشغری این اصطلاح من درآوردی رژیم پهلوی معنی داشت!…

صدها مورد دیگر از این قبیل را تقریباً در همه یكهزار و یكصد صفحه از كتاب «نامها و صفتها و ضمیرها و پسوندهای دیوان لغات التورك» محمود بن حسین بن محمد كاشغری- ترجمه و تنظیم و ترتیب الفبایی محمد دبیر سیاقی می توان یافت. (پیشگفتار، صص14-22).

10. برگردان به زبان روسی: ترجمۀ روسی «دیوان لغات التورك» را خانم زیفه علویه عوضوا در 1200 صفحه انجام داده كه در سال 2005 از سوی بنیاد «سورُس» در آلماآتا (قزاقستان) به چاپ رسیده است. مترجم چاپ متن عربی و نسخه های تقریباً تمام ترجمه ها را در اختیار داشته است. در این ترجمه به تعداد 7627 تكواژ ترجمه و توضیح شده است. مترجم فهرست تمام واژه ها را در آخر كتابش در 200 صفحه به گونه گروه بندی شده (واژه های مربوط به حیوانات، گیاهان، اجرام سماوی، …) با صفحات مربوط ترتیب داده است.

گفتنی است، چون چاپ ترجمۀ روسی خانم زیفه عوضوا و فارسی دكتورحسین محمدزاده صدیق تقریباً همزمان بوده، از این رو ایشان از ترجمۀ روسی «دیوان لغات التورك» آگاهی نداشته اند.

11. انتشار نسخه ی خطی: چاپ عكسی (فاكسیمیله) اثر را وزارت فرهنگ جمهوری توركیه در سال 1990 به صورت رنگی و به اندازه ی قطع اصلی نسخه خطی انتشار داد.

در صفحات (22-23) پیشگفتار، شماری از ویژه نامه ها و مجموعه ی مقالات علمی و پژوهشی پژوهشگران و دانشمندان كشورهای مختلف در مورد «دیوان لغات التورك» و ویژه گیهای آن معرفی شده و برخی از مهمترین مقالات مانند: «اهمیت لهجه شناسی دیوان» از دانشمند آذربایجان شیرعلییوف، «مطالعه ی تطبیقی لغات دیوان با مخزن واژه گان قیرغیزی» از خانم عثمانلی یوا، مقاله «واژه گان توركی آذری در دیوان لغات التورك» از دكتور اسلانوف و سخنرانی ا. ن. كونونوف محقق معروف روسی كه «دیوان لغات­التورك» را «معدن طلا» گفته است، از ویژه نامۀ «ساوتسكایا توركولوگیا»، كه مجموعۀ 43 مقاله كنگره­ علمی نهصدومین سال تألیف دیوان دایر شده در شهر فرغانه است، از ویژه نامۀ مجلۀ «تورك دیلی» (شمار­ه 253، 1972)، مقالات «قواعد دستوری در دیوان لغات التورك» نوشتۀ طاهر نجات و «نقد نشر جدید دیوان لغات التورك» از جیمز م. كلی و از «مجموعه ی مقالات كنگرۀ جهانی» كه حاوی 20 مقاله تحقیقی از كاشغری شناسان جهان در 1999 فراهم آمده، مقالات «توركی اوغوز در دیوان لغات التورك» از دكتور زینب قورخماز، «محمود كاشغری و اتیمولوژی» از دكتور مصطفی جان پولا، « دیوان لغات التورك و زبانشناسی مدرن» از دكتور تیمور قوجا اوغلو، «واكهای كشیده در امثلۀ دیوان لغات التورك» از احمد بهئجان ارجیلاسون یادآوری شده است.

در صفحات (24-34) پیشگفتار مترجم، راجع به خاندان و زاد و مرگ كاشغری، زمان تألیف و تصنیف دیوان، زاد و بوم و مزار كاشغری، آثار او (جواهرالنحو فی لغات التورك و دیوان لغات التورك)، علت تألیف دیوان معلومات داده شده است.

در (ص34) پیشگفتار تحت عنوان «سازه بندی و پدیدارشناسی» در مورد ساختار اصلی، عنوان كتاب و دیوان بعنوان منبع مورد وثوق و دنباله روی از دیوان (در اینجا مترجم بگونۀ نمونه نام 17 عنوان فرهنگ را می آورد كه به پیروی از دیوان تألیف شده اند) سخن رفته است.

ساختار اصلی دیوان لغات التورك بدینگونه معرفی شده است: 1. كتاب همزه، 2. كتاب سالم، 3. كتاب مضاعف، 4. كتاب مثال، 5. كتاب ذوالثلاثه (سه گانگان)، 6. كتاب ذوالاربعه (چهارگانگان)، 7. كتاب ذوالغنه (غنه داران)، 8. كتاب ذوالساكنین (جمع دو ساكنین).

سپس هر كتاب به دو بخش «اسماء» و «افعال» تقسیم شده است. در هردو بخش با توجه به صور و اشكال املای لغات توركی در آن عصر، نخست لغات دو واجی، سپس سه واجی، چهار واجی، پنج واجی و سرانجام واژه های شش واجی به ترتیب الفبایی آمده است. در این سازه نگاری، مصنف در هرجا صفات سالم را از غیر سالم جدا كرده و الفاظ مهموز، اجوف، لفیف، مثال، مضاعف و ناقص را نیز جداگانه تنظیم كرده است.

كاشغری پیش از سازه بندی هشت كتاب فوق پیشگفتاری بر آنها نگاشته است. این پیشگفتار را با حمد خداوند آغاز می كند و آنگاه علت خلق اثر و بخشهای آن را شرح می دهد. سخن از حروف مبنا در توركی، اسماء جدا شده از افعال، زیادات اسماء، زیادات افعال و بنای آنها، رجحان برخی بناها بر برخی دیگر، صفاتی كه ذكر نشده، مصادری كه ذكر نشده، آنچه در اثر ذكرش رفته یا نرفته، طبقات اقوام تورك، گویش شناسی توركی و جز آن سخن به میان می آورد.

سپس علت تقسیم آن به هشت كتاب و تقسیم هر كتاب به دو بخش را بیان می دارد. كاشغری در گزینش عنوان « دیوان لغات التورك» برای نامیدن اثر بی نظیر خود بی گمان به دو دیدگاه نظر داشته است: نخست آنكه گنجینه یی فراهم آورده است كه مباحث و احكام فراوان و بی شماری در موضوع؛ به گونۀ مثال قابل تنزل در حد «مقدمة الادب» تألیف زمخشری نیست و دوم آنكه مجموعه یی عالی و سترگ در شرح و محاكمات لغوی و ادبی به شمار می رود و؛ مثلاً بیش از حد یك مجموعه مانند: «صحاح اللغه» اثر حمادالجوهری است. از این رو می گوئیم با توجه به اینكه در روزگار وی لفظ «دیوان» در میان اهل قلم و فرزانگان پژوهشگر، فراترین معنا را در نامیدن آثار خلاقه ی بدیع اندیشگی و ادب پژوهی داشته است، كاشغری آن را آگاهانه برای نامیدن اثر خود برگزیده است و با این تصنیف، نشان داده است كه در روزگار خود، تسلط كافی و عجیبی به همه­ شاخه های دانش فقه اللغه داشته است. (ص 35)

برعلاوه، مترجم در پیشگفتار خود معلوماتی در مورد آغاز شناسایی و تحقیقات خانوادۀ زبانهای توركی «اورال آلتایی» در جهان كه از بیش از دو صد سال بدینسو جریان دارد، تذكراتی دارد و در این گستره به ویژه به فعالیتهای علمی و نظریات توركولوگهای سویدنی اشاره شده و از جمله گروه طبقه بندی استراهلبرگ را می آورد. (صص 38-39)

همینگونه از نوعبندی گویشهای توركی از نگاه كاشغری یادآوری شده و آن به 14 شیوه گویشی مشخص شده است. افزود بر آن كاشغری شیوه ها و گویش ها را چنین ارزش گزاری كرده است:

1. توركی اوغوزی ساده ترین گویش توركی است.

2. صحیح ترین شیوه ها نیز شیوه های تُخسی و یغمایی است.

3. شیوه های مردم ایلا، اِرتیش، یامار، ایتیل نیز توركی صحیح و بهنجار است.

4. زیباترین و رساترین شیوه سخن گفتن توركی «خاقانیه» است كه «لهجه ی كبار» محسوب می شود. (ص42)

پیوست با این، معلومات گسترده یی راجع به گویشهای قره خانی یا خاقانیه، اویغوری دیرین و نوین، خط اویغوری، گویش توركی اوغوزی داده شده، نیز به گویش اوغوزی- آذری به عنوان اصلی ترین گویش موجود در فلات ایران و با سابقه ی هفت هزار سال كتابت تأكید می شود.

زیر عنوان «درون باری های دیوان» مسایلی چون شعر پژوهی (در این بخش اوزان هجایی ویژۀ توركی از روی چند نمونه بررسی شده و چند نمونه از قدیمترین شعر تورکی در «دیوان لغات التورک» را به تحلیل و شناسایی گرفته است. بحث و معلومات بیشتر در این موضوع به جلد دوم موكول شده است)، ضرب المثل شناسی (دانشمندان مختلف تعداد ضرب المثل های دیوان را احصاء كرده اند، چنانكه كارل بروكلمان آنها را 264، نجیب عاصم 290 و برخی دیگر شماری از آنها را «اصطلاح» انگاشته، تعداد آنها را 251 شمرده اند.)، اهمیت زبان فارسی، نقل اسامی خاص، اسطوره شناسی، باورپژوهی، وجه تسمیۀ لغات و فن اتیمولوژی، فرهنگ املایی دیوان، قوم نگری مطالب دلچسب و ژرفی به بررسی گرفته شده است. (صص45-62)

زیر عنوان «آماده سازی برگردان فارسی» پیشگفتار مترجم، در بارۀ چگونگی آغاز این كار بزرگ و دشوارگزار و شیوه ی كار توضیح داده می شود. او در عناوین خرد: آوانگاری، بستربرگردان، برگردان لفظ به لفظ، آوانویسی مثال ها، موارد مشكوك، رفع اشتباهات، توركی خاقانیه، تعلیقات، فهرست لغات، برگردان افعال، زیبایی نثر فارسی و نتیجه در مورد شیوۀ كار، مراحل و چگونگی به فرجام رسیدن كار ترجمه معلومات می دهد. (صص63-67)

مترجم در كار برگردان خود متن عربی دیوان لغات التورك چاپ «معلم رفعت» و ترجمه توركی بسیم آتالای را در اختیار داشته، كار خود را با مقابله با آنها به پیش برده است. به اعتراف مترجم، «در برگردان بهنجار و بسامانی از عربی به فارسی» ترجمه توركی بسیم آتالای كمك اساسی كرده است.

مهمترین ویژگیهای این ترجمه را به گونه ی فشرده می توان چنین برشمرد:

– ترجمه به گونۀ کامل، روان و قابل فهم برای خواننده گان فراهم شده است.

– هر مدخل، متون (امثله، عبارات و اشعار) همه آوانگاری شده است.

– تمام اشعار، جملات، ضرب المثلها و عبارات نخست لفظ به لفظ ترجمه شده، بعداً تفسیر و توضیح گردیده است.

– موارد مشكوك كه اغلب مترجمان از جمله بسیم آتالای درمانده گی خود را در پاورقی یاد كرده اند، مترجم تا حد توان ترجمه و اصلاح كرده و چاپ آنها را در تعلیقات وعده داده است.

– مترجم در آوانگاری از تأثیر لهجه ی آذربایجانی خود اجتناب نموده، شیوۀ توركی خاقانیه را اساس گرفته است. این کار از آن رو درخور اهمیت است که جلو لغزشها و خطاها را در ارائۀ تلفظ واژه ها می گیرد.

– مترجم، تمام تعلیقات و توضیحات لازم را نه در پاورقی متن ترجمه، بل در مجلد دوم كتاب در نظر گرفته است. (چاپ جلد دوم پس از ملاحظه ی نظرات، انتقادات و پیشنهادات اهل نظر پیرامون این ترجمه وعده داده شده است)

– مترجم فهرست الفبایی لغات را بر مبنای نگاره آوایی در جلد دوم وعده داده است.

– در ترجمه ی افعال، به ویژه افعال متعدی و متعدی در متعدی و وجوه و اشكال زمانهایی مانند آینده در گذشته، گذشته ی گسترده و جز آن كه در فارسی معادل ندارند، با استفاده از چند فعل كمكی و یا عبارات و جملات جنبی به گونه یی این مفاهیم ظریف و دقیق توركی تفهیم شده است. مانند فعل «اِربَتّی» كه در توركی آذری «بیجدیردی» و در توركی اوزبیكی به دو واژه «ییقیتتیردی» و «قولتتیردی» گفته می شود، چنین ترجمه شده است: «او، درخت را در معرض برانداختن قرار داد و برانداخت».

بدینگونه، استاد دكتور حسین محمدزاده صدیق با صلاحیت بایسته یی یكی از مهمترین میراث ادبی و زبانی توركان- دیوان لغات التورك محمود كاشغری- را به گونۀ بهینه یی به زبان فارسی به فرجام آورده و به چاپ رسانیده اند. این ترجمۀ كامل و روان نه تنها برای استفاده ی فارسی زبانان، بل برای تمام علاقمندان فارسی­دان، به ویژه توركان افغانستان از اهمیت زیادی برخوردار است.

من ترجمه تازه فارسی دیوان «لغات التورك» را كاری بهین و گامی مهم و ارزنده در گسترۀ لغت شناسی و زبانشناسی توركی دانسته، استاد گرانقدر دكتورحسین محمدزاده صدیق را به این مناسبت شادباش و تهنیت می گویم و از بارگاه رب العزت برای شان كامیابی های مزید آرزو می كنم.

ایسله تیش- بـابـر ویـب سـایـتـی نـیـنگ بـرچـه مـعـلـومـاتـلـریـنـی نشر قیلیش ، بـابـرسـایـتـی نـی ذکـرقـیـلـیـش بـیـلـن اجـازت بـیـریـلـگـن

محمد حلیم یارقین

Advertisements

2 پاسخ

  1. در ترجمه صديق غلطها و تحريفها كم نيست. ضمن اينكه او در ترجمه خود كار دانشمندان جوان آذربايجان را كه با او همكاري كرده بودند به نام خود ثبت كرد و آنان بنا به مصالح جامعه آذربايجان سكوت كردند. اگر تعليقات صديق كه حاصل زحمات همان دانشمندان جوان است منتشر شود ان سكوت نيز خواهد شكست.

  2. شاید در ترجمه دیوان اشتباهی رخ داده باشد که جز قرآن کریم کتابی مصون از اشتباه نیست اما زیر سؤال بردن این ترجمه وزین با اتهام «غلطها و تحریفها» کار نا%/»~یستی است. من قسمت عمده‌ای از دیوان را مطالعه کرده و گهگاه با متن اصلی عربی نیز مقایسه کرده‌ام و متوجه تحریفی نشده‌ام. ای کاش جناب هشترودی یکی دو نمونه از این تحریفات و غلط‌های ادعایی را ذکر می‌کردند.
    درباره همکاران این ترجمه باید عرض کرد که کار ترجمه را جناب آقای دکتر صدیق با پشتکار مثال‌زدنی خود به اتمام رساندند و آوا نگاری آن را اتیمولوژیست گرانقدر استاد حسن بیگ هادی (ساکن تبریز) و ترجمه آن را نیز جناب آقایان سید حیدر بیات و احمد عبدی بازنگری نمودند که جناب دکتر صدیق در مقدمه دیوان ، ذیل عنوان (مقدمه، صص62) توضیح داده شده‌اند. جناب دکتر صدیق حتی از نظارت فنی حروف‌نگاری که به عهده دکتر حسین محمدخانی بوده است نام برده و تقدیر کرده‌اند. این کمترین حسب وظیفه این چند سطر را نوشت باشد که سودمند افتد و به روشن شدن مسئله کمک کند.
    ضمنا بابت این مقاله سودمند و وزین به محقق ارجمند جناب آقای محمدحلیم،‌ دست‌مریزاد عرض می‌کنم.
    ساغلیق‌لا یاشایاسینیز!
    وبسایت جناب استاد حسن بیگ هادی طلب http://www.turuz.com/
    این هم وبسایت دوست فاضل ارجمندم جناب سید حیدر بیات
    http://www.hbayat.azerblog.com/

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: